| Autor: redakcja1

Szklarniowe nowalijki – zdrowe czy trujące?

Nowalijki – jeść czy może lepiej nie? Często spotykanym stwierdzeniem jest to, że są one niezdrowe, uprawiane w nieodpowiednich warunkach – przede wszystkim sztucznie i nadmiernie nawożone i przez to niebezpieczne dla zdrowia. Do tego nie posiadają zapachu ani smaku, co powoduje, że wydają się być dalekie od sezonowego oryginału. Jak jest w rzeczywistości i czy możemy jeść je bez obaw? Czy w produkcji nowalijek obecnie stosowane są jakieś nowe metody uprawy, które sprawiają, że są one zdrowsze i smaczniejsze? A może jednak nic się nie zmieniło od lat?

Szklarniowe nowalijki – zdrowe czy trujące?
Kiedyś nowalijki zwiastowały nadejście wiosny. Pojawienie się rzodkiewki, sałaty, pomidorów czy ogórków na bazarach i sklepowych półkach rozpoczynało sezon na świeże produkty. Obecnie dostęp do świeżych warzyw mamy przez cały rok. Zawdzięczamy to m.in. całorocznej rodzimej produkcji szklarniowej oraz importowi (produktów sezonowych i szklarniowych).
 
Sposób na wartościowe warzywa ze szklarni
 
Uprawa warzyw w szklarni istotnie różni się od tej „w polu”. Aby się powiodła, niezbędne jest dostarczanie roślinom składników odżywczych i zapewnienie odpowiednich warunków termicznych i świetlnych. Czy warzywa produkowane w polskich szklarniach można uznać za zdrowe i w pełni spełniające wymagania konsumentów? Czy są one wartościowe, mają odpowiedni zapach i smak? Czy w ogóle możliwe jest uzyskanie takich warzyw? W końcu sposób uprawy w nowoczesnych obiektach szklarniowych zdecydowanie różni się od tego sprzed lat – jest innowacyjny, więc może jednak…
 
- Skoro warzywa sprzedawane są jako żywność, to powinny być zdrowe – mówi dr Katarzyna Kowalczyk z Katedry Roślin Warzywnych i Leczniczych Wydziału Ogrodnictwa, Biotechnologii i Architektury Krajobrazu Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie. – Natomiast mogą różnić się jakością, na którą wpływ ma wiele czynników. Bardzo ważne są cechy uprawianej odmiany, czyli genetyka. Kolejnym ważnym elementem w uzyskaniu jak najlepszego towaru są warunki, w jakich warzywa są uprawiane.

Rośliny do prawidłowego wzrostu i plonowania powinny mieć zapewnione odpowiednie warunki świetlne, szczególnie jest to ważne w okresach niedoboru światła słonecznego, czyli w polskich warunkach od października do marca. Dla roślin ważne cechy światła to długość dnia, natężenie światła oraz jego jakość, czyli długość fal świetlnych. Uprawa warzyw w okresach niskiej radiacji słonecznej może być problematyczna. W szklarniach możliwe jest jednak zastosowanie doświetlania asymilacyjnego.
 
Wybór odpowiednich lamp do doświetlania asymilacyjnego ma także wpływ na jakość wyprodukowanych roślin.
 
Do ilości światła i wymagań klimatycznych rośliny, w szklarniach można za pomocą komputera klimatycznego ustawiać odpowiednio wysokość temperatury dnia i nocy oraz wilgotność powietrza, a także stężenie dwutlenku węgla, niezbędnego składnika w procesie fotosyntezy.
 
Kolejnym ważnym czynnikiem, który wpływa na procesy wzrostu i rozwoju warzyw, jest sposób ich nawadniania i nawożenia. W uprawach hydroponicznych jest to także kontrolowane i sterowane komputerowo.
 
- Jeżeli roślina korzysta z odpowiedniej ilości i jakości światła, jej wzrost będzie bardziej efektywny przy wyższej temperaturze, jeżeli natomiast nie możemy zapewnić optymalnego oświetlenia to dla prawidłowego wzrostu roślin należy obniżyć temperaturę; oczywiście zakresy poziomu światła i temperatury dostosowujemy do wymagań uprawianego gatunku – wyjaśnia dr Katarzyna Kowalczyk. – Ogólne mówiąc, im gorsze warunki świetlne, tym niższa powinna być temperatura.

Ważne jest także nawożenie. Ma ono wpływ na to, jakie ilości podanych składników mineralnych roślina pobiera. Jeżeli dostępność tych składników z jakiś powodów jest ograniczona, to roślina rośnie nieprawidłowo. Kolejnym istotnym czynnikiem są metody uprawy oraz podłoże.
 
- Jeżeli chodzi o nowalijki, to są w tej grupie takie gatunki warzyw, które szczególnie przy niewłaściwych warunkach uprawy, kumulują duże ilości azotanów. Między innymi dotyczy to warzyw liściowych takich jak: sałata, kapusta, burak liściowy oraz warzyw korzeniowych, przykładem jest rzodkiewka – mówi dr K. Kowalczyk. – Szkodliwe są głównie azotyny, które mogą powstawać z azotanów zawartych w żywności. Warzywa są głównym ich źródłem. Azotyny w nadmiernych ilościach mogą wywołać methemoglobinemię u niemowląt i biorą udział w wytwarzaniu kancerogennych nitrozoamin. Dlatego tak ważne jest produkowanie warzyw w warunkach optymalnych. Dotyczy to między innymi warunków świetlnych oraz zrównoważonego nawożenia azotowego. Metody uprawy odgrywają tu bardzo ważną rolę.

Tradycyjne metody uprawy prowadzone w gruncie szklarni są tańsze od metod tzw. bezglebowych. Niestety uprawa tego samego gatunku na tym samym miejscu przez wiele sezonów prowadzi do tzw. „zmęczenia gleby”. Zjawisko to dotyczy nadmiernego rozwoju szkodników i chorób oraz stężenia substancji allelopatycznych, które obniżają jakość i ilość plonu uprawianych roślin.

Czytaj dalej na następnej stronie...


Tagi:
źródło:

Najświeższe wiadomości zawsze na czas!

Zapisz się do bezpłatnego newslettera Gospodarz.pl i otrzymuj najważniejsze wiadomości z branży raz w tygodniu bezpośrednio na Twoją skrzynkę e-mail!